زیبایی پنهان در چرخش ها؛ الهامی از پله های گرد
از دیرباز تا به امروز، یک عنصر معماری همواره نگاه ها را به خود جذب کرده: پله های گرد
این شاهکار های مارپیچ فقط راهی برای عبور از طبقهای به طبقه دیگر نبودهاند؛ آنها بخشی از معماری شاعرانهی جهاناند، ترکیبی از فرم، نور، سایه و داستان. برای عاشقان معماری و هنر، برای طراحان فضا و حتی برای کسانی که بهدنبال لمس زیبایی در جزئیات هستند، پلههای گرد پلی میان عملکرد و خیالاند. در این مقاله، با الهام از سفرها و نگاه منحصربهفرد عکاس بینالمللی «اسکات استالبِرگ»، به نقاطی از جهان سفر میکنیم که در آنها پلهها نه فقط ساختهای مهندسی، بلکه شاهکاری هنریاند.
پاریس: داستانی در قاب ماهیچشم
در یکی از سفرهایمان به پاریس، بهدنبال پلکانی خاص در دل یک آپارتمان قدیمی بودیم. درهای ورودی قفل بودند، اما ما ایستادیم و صبر کردیم. بعد از یک ساعت، خوششانسی در زد و یکی از ساکنین ما را به داخل راه داد. این تجربه فقط یک عکس نبود؛ لحظهای بود از دستیابی به رؤیایی قدیمی. با لنز فیشآی ۱۵ میلیمتری، توانستم هم پیچش پلهها به بالا و هم مسیر آنها به پایین را در یک قاب ثبت کنم. نور چلچراغ و انعکاس آن در فضا، تصویر را به رؤیایی از نور و سایه تبدیل کرد.
در طبقات بالاتر، زاویهای دیگر را امتحان کردم. اینبار دوربین را طوری تنظیم کردم که از بالا به پایین نگاه کند، درحالیکه درِ ورودی، کفپوش سیاهوسفید و دیوارهای مرمرگونه، همه در تصویر حضور داشتند. لنز فیشآی بار دیگر منجی شد. گاهی برای بیان یک احساس، فقط همین لنز جواب میدهد.
ایسلند: هتل و هارمونی
در ایسلند و در هتل هیلتون ریکیاویک، هتلی با پلکانی باشکوه منتظر ما بود. در جریان کارگاه آموزشی، سهپایههایمان را روی طبقهی بالا مستقر کردیم و از زوایای مختلف مشغول عکاسی شدیم. نکتهی کلیدی، کوتاهکردن پایههای جلویی سهپایه و قرارگیری مطمئن دوربین روی نرده بود. نتیجه؟ تصویری از فرمی فلزی و فرش قرمز پرشور که همچون صحنهای از یک نمایش، بیننده را به درون میکشد.
رم: شکوه بیهمتای پلههای مومو
پلهی مومو در واتیکان، شاید معروفترین پلهی مارپیچ جهان باشد. اینبار، همهچیز از پیش برنامهریزی شده بود. میدانستم باید زودتر از دیگران وارد شوم تا جمعیت مانعی برای ثبت تصویر نشود. با استفاده از پایهی جیبی و لنز ۱۱-۲۴ میلیمتری، دوربینم را روی نرده مستقر کردم و تصویری از بالا به پایین ثبت کردم؛ بدون انحنا، بدون اعوجاج، سیاهوسفید و بینقص.
و بعد، چالشی متفاوت را شروع کردم: پانورامای عمودی HDR بهصورت دستی! در شرایطی با نورهای متضاد، این کار جسارت میطلبید. با ترکیب پنج زاویه مختلف، هرکدام در سه نوردهی متفاوت، در مجموع ۱۵ عکس گرفتم که درنهایت به تصویری خارقالعاده تبدیل شدند.
پراگ: نوری در دل مکعبها
در موزه کوبیسم پراگ، پلهای وجود دارد که از پایین شبیه لامپ به نظر میرسد. عکاسی از این پلکان از پایین، کاری سخت و محدود بود. سهپایه را روی میز، و بعد روی زمین قرار دادم و خودم روی زمین دراز کشیدم تا از طریق live view تصویر را ببینم. ترکیببندی دشوار بود و کمترین خطا ممکن بود گوشهای از ریلینگ را ببرد. اما نتیجه، تصویری بینظیر شد.
از بالا نیز این پله نیاز به دقت و کمک داشت. با همکاری دوستانم، سهپایه را بهصورت عمودی روی نرده قرار دادیم، دوربین را مرکز قرار دادیم و با کابل شاتر، تصویری ثبت کردیم که سالها در ذهن میماند. همین تکنیک را در پاریس برای پلکانی فلزی و خیرهکننده تکرار کردیم. هر بار، ترکیبی از تجهیزات مناسب، همراهان قابلاعتماد و ذهنی جستوجوگر ما را به نتیجه رساند.
نتیجهگیری: پلهها، قصههایی از نور و نگاه
پلههای مارپیچ فقط فرم نیستند. آنها دعوتنامهایاند به دنیای ترکیب نور، سایه، تکرار و منحنی. یافتنشان نیمی از مسیر است؛ ترکیببندی و ثبت آنها نیم دیگر. برای هر کسی که با طراحی، معماری یا حتی زیباییشناسی در ارتباط است، دیدن این پلهها یادآور این نکته است که گاهی زیبایی در جزئیات مارپیچ نهفته است.
و اگر شما بهدنبال پلهای خاص (پله گرد)پله برای خانه یا پروژه خود هستید، شاید الهام خود را از یکی از همین تصاویر بگیرید… چرا که هر پلهای، داستانی دارد.